Stan prawny na 9 listopada 2026 r. Wpis pierwotnie omawiał objaśnienia podatkowe Ministerstwa Finansów w zakresie grup VAT z 11 października 2022 r., a teraz uwzględnia obecne przepisy.
Przepisy o grupach VAT obowiązują od 1 lipca 2022 r., a Ministerstwo Finansów opisało ich stosowanie w objaśnieniach podatkowych z 11 października 2022 r. Czym jest grupa VAT i na jakie korzyści można liczyć, wyjaśniamy poniżej.
Głównym skutkiem wprowadzenia systemu grupowego rozliczania VAT jest umożliwienie traktowania kilku podmiotów nie jako odrębnych podatników VAT, lecz jako jednego podatnika. Mówiąc prościej, pewna liczba ściśle powiązanych ze sobą podatników ulega umownemu połączeniu w jednego nowego podatnika tylko do celów VAT. Podmioty wchodzące w skład grupy VAT pod względem prawnym są niezależne, jednak są one ściśle powiązane pod kątem zarówno finansowym, ekonomicznym, jak i organizacyjnym. Zwracamy uwagę na fakt, że zawiązanie grupy VAT jest dobrowolne, co pozwala każdemu przedsiębiorstwu suwerennie podjąć decyzje o możliwości skorzystania z takiego rozwiązania.
Kto może skorzystać?
Członkiem grupy może zostać podatnik powiązany z pozostałymi członkami finansowo, ekonomicznie i organizacyjnie. Powiązanie finansowe oznacza, że jeden z członków ma bezpośrednio ponad 50% udziałów, praw głosu lub prawa do udziału w zysku każdego z pozostałych. Podmiot może należeć tylko do jednej grupy, a umowę zawiera się na co najmniej 3 lata. Utworzyć grupę mogą podatnicy z siedzibą w Polsce, jeśli jednak do grupy VAT wejdzie przedsiębiorstwo, które posiada za granicą swój oddział, to ten oddział nie będzie należał do grupy VAT. Zadziała to również w sytuacji odwrotnej, gdy zagraniczne przedsiębiorstwo mające swój oddział w Polsce będzie chciało wejść do grupy VAT. Taka możliwość oczywiście istnieje, z tym że do grupy wejdzie jedynie część przedsiębiorstwa będąca oddziałem.
Na jakie korzyści mogą liczyć podmioty, które zdecydują się na zawiązanie grupy VAT?
Ministerstwo Finansów zapewnia, że oprócz korzyści finansowych oraz lepszej płynności zawiązanie grupy VAT spowoduje również uproszczenie i redukcje wielu obowiązków administracyjnych.
Najważniejszą cechą tego rozwiązania jest wyłączenie z opodatkowania VAT transakcji między członkami grupy.
Transakcje wykonywane między podmiotami grupy nie podlegają opodatkowaniu VAT oraz nie są dokumentowane fakturami, co powoduje, że nie ma konieczności stosowania split payment czy weryfikacji kontrahenta w wykazie podatników. Zamiast odrębnych plików JPK_VAT poszczególnych spółek grupa składa jeden JPK_VAT z deklaracją. Każdy członek grupy musi jednak co miesiąc, do 25. dnia następnego miesiąca, przesyłać ewidencję transakcji wewnątrz grupy (JPK_GV).
Dzięki możliwości zarządzania podatkiem naliczonym w elastyczny sposób korzyścią będą również efektywniejsze przepływy pieniężne. Ministerstwo Finansów za przykład podaje sytuacje, gdzie dany podatnik regularnie wykazywał nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym. W takiej sytuacji musiał czekać na zwrot VAT. Standardowy termin zwrotu wynosi obecnie 40 dni od złożenia rozliczenia (za okresy rozliczeniowe sprzed lutego 2026 r. było to 60 dni). „Jeśli taki podmiot wejdzie w skład grupy, która jako całość będzie wykazywać nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym, to w takiej sytuacji ten podatek będzie „na bieżąco” uwzględniany w rozliczeniach grupy”. Efekt jest taki, że podmioty działające w ramach grupy VAT w rezultacie sprawniej „wykorzystują” VAT naliczony i żadne z przedsiębiorstw nie czeka na zwrot VAT.
Co należy zrobić, przed założeniem nowej struktury?
- Na początek zaleca się wykonanie testu powiązań, który, tak czy inaczej, musi być zdany przez każdego chętnego podatnika.
- Kolejnym krokiem będzie zawarcie umowy o utworzeniu grupy, a następnie grupę trzeba zarejestrować jak podatnika VAT. W umowie należy wskazać przedstawiciela, który będzie reprezentował nową strukturę.
- Reprezentant składa w urzędzie skarbowym zgłoszenie wraz z podpisaną wcześniej umową. Ministerstwo Finansów podpowiada, że warto od razu przekazać opis powiązań między członkami.
Z chwilą rejestracji grupy naczelnik urzędu skarbowego z urzędu wykreśla jej członków z rejestru jako podatników VAT. Grupa musi wystąpić o własny numer NIP, jednak na potrzeby innych podatków podmioty mogą korzystać ze swoich indywidualnych numerów NIP.
W objaśnieniach z 11 października 2022 r. Ministerstwo Finansów wskazało, że samo utworzenie grupy VAT i czynności zmierzające do jej utworzenia nie stanowią schematu podatkowego podlegającego raportowaniu (MDR).
***
Jeśli są Państwo zainteresowani wdrożeniem nowej struktury lub poszukują Państwo więcej szczegółowych informacji na temat zawiązania Grupy VAT, zapraszamy do kontaktu pod adresem: kancelaria@staniekandpartners.com