Jeszcze w grudniu 2023 r. WSA we Wrocławiu skierowało pytanie prejudycjalne do TSUE, chcąc rozstrzygnąć czy sprzedaż nieruchomości w przypadku skorzystania przez sprzedającego z pomocy profesjonalisty, który podejmuje aktywne działania w celu korzystnego podziału gruntu skutkującego uzyskaniem wyższej kwoty ze sprzedaży, jest objęta podatkiem VAT.
Wyrok zapadł. Jakie jest stanowisko sądu – o tym w dalszej części artykułu.
Czy TSUE już wcześniej się na ten temat wypowiadał?
W ubiegłych latach TSUE podejmował już kwestię sprzedaży działek w kontekście opodatkowania VAT w połączonej sprawie o sygn. akt: C-180/10 i C-181/10.
W tym przypadku stwierdził, że gdy sprzedaż odbywa się w ramach zarządu prywatnym majątkiem osoby fizycznej, nie podlega ona opodatkowaniu VAT-em, wskazał też jednak, że znaczenie ma również podejmowanie aktywnych działań w zakresie obrotu nieruchomościami w sposób „angażujący środki podobne do wykorzystywanych przez producentów, handlowców i usługodawców”. Podjęcie takich działań może prowadzić do kwalifikacji danej transakcji do obrotu profesjonalnego, a co za tym idzie – do opodatkowania VATem. Sąd ten podkreślił, że bez znaczenia jest sama liczba transakcji, uprzedni podział działki celem uzyskania wyższej ceny, wysokość przychodów z nich osiągniętych, gdyż mogą one równie dobrze mieć miejsce (duża liczba transakcji, wysoka cena) w transakcjach stanowiących zarząd majątkiem prywatnym.
Jakie stanowisko ma fiskus?
Ze względu m.in. na ww. wyrok TSUE fiskus uznaje, że sprzedawcy korzystający z usług pełnomocników zajmujących się wszelkimi formalnościami, są podatnikami VAT. Wiele osób sprzedających grunty wpada w tę sytuację, ponieważ potencjalni kupujący często oferują pomoc w załatwianiu formalności transakcyjnych, takich jak zdobycie decyzji o warunkach zabudowy. Dla organów podatkowych taka sytuacja stanowi dowód na prowadzenie działalności gospodarczej przez sprzedawcę, nawet jeśli sprzedaje tylko jedną działkę.
Na co wskazał TSUE w najnowszym wyroku?
Niestety – stanął po stronie fiskusa. Unijny sąd przypomniał, że definicja podatnika w Dyrektywie VAT jest bardzo szeroka. Staje się nim także osoba podejmująca aktywne działania w zakresie obrotu nieruchomościami i angażująca środki podobne do wykorzystywanych przez handlowców. Może to polegać przykładowo na uzbrojeniu terenu albo czynnościach marketingowych. Takie działania zostały podjęte w rozpatrywanej sprawie. Wprawdzie wykonywał je w większości pełnomocnik, ale występował on w imieniu właścicieli oraz na ich rzecz, i to oni ponoszą ostateczne ryzyko gospodarcze (chyba że umowa stanowi inaczej, co powinien zbadać sąd odsyłający). Reasumując, za podatnika VAT można uznać sprzedawcę, który powierzył przygotowanie transakcji profesjonalnemu przedsiębiorcy, jeśli ten pełnomocnik podjął aktywne działania w celu sfinalizowania transakcji, postępując jak klasyczny handlowiec.
Znaczenie wyroku
Wydaje się, że niniejszy wyrok będzie miał istotne znaczenie dla praktyki podatkowej. Dlaczego? Nieprawidłowe określenie charakteru transakcji sprzedaży nieruchomości może wiązać się dla sprzedającego z dotkliwymi konsekwencjami finansowymi jak i karnoskarbowymi.
Nie można też stracić z pola widzenia, że za sprawą tego wyroku, fiskus jeszcze bardziej będzie szukał podstaw do opodatkowania. Ale czy na pewno powinno takie wystąpić? Należy pamiętać, że każdy stan faktyczny jest inny a o wyniku ewentualnego sporu w tym zakresie decyduje całość okoliczności faktycznych, których nie można pomijać a co próbuje robić fiskus.
Znaczenie wyroku
Wydaje się, że niniejszy wyrok będzie miał istotne znaczenie dla praktyki podatkowej. Dlaczego? Nieprawidłowe określenie charakteru transakcji sprzedaży nieruchomości może wiązać się dla sprzedającego z dotkliwymi konsekwencjami finansowymi jak i karnoskarbowymi.
Nie można też stracić z pola widzenia, że za sprawą tego wyroku, fiskus jeszcze bardziej będzie szukał podstaw do opodatkowania. Ale czy na pewno powinno takie wystąpić? Należy pamiętać, że każdy stan faktyczny jest inny a o wyniku ewentualnego sporu w tym zakresie decyduje całość okoliczności faktycznych, których nie można pomijać a co próbuje robić fiskus.
Potrzebujesz wsparcia ekspertów?
Zespół Staniek & Partners posiada bogate doświadczenie w zakresie doradztwa podatkowego dotyczącego obrotu nieruchomościami. Nasza kancelaria pomoże Ci:
- przeanalizować Twoją sytuację podatkową,
- określić optymalny sposób działania,
- przygotować kompleksową strategię sprzedaży,
- reprezentować Twoje interesy przed organami podatkowymi.
Bezpłatna analiza Twojej firmy
Skorzystaj z naszego doświadczenia w prawie i podatkach. Po kontakcie przeprowadzimy dla Ciebie analizę sytuacji Twojej firmy i wskażemy, jakie działania warto podjąć, by zminimalizować ryzyko i maksymalizować korzyści.
- Indywidualne podejście: Każda firma jest wyjątkowa – dlatego analizujemy Twoje potrzeby.
- Praktyczne rekomendacje: Po naszej analizie otrzymasz klarowne wskazówki, które pomogą wprowadzić realne zmiany w Twojej firmie.
- Bezpłatna konsultacja wstępna: Pierwszy krok do współpracy nie wiąże się z żadnym zobowiązaniem.
