Nowy rządowy projekt zmian w Kodeksie pracy ma na celu walkę z tzw. niepożądanymi zjawiskami w miejscu pracy. Chodzi tu przede wszystkim o molestowanie, mobbing a także naruszanie zasady równego traktowania. Projektowana nowelizacja zakłada w tym zakresie zmianę niektórych definicji ustawowych, a także zwiększenie obowiązków pracodawcy w celu aktywnego przeciwdziałania krzywdzącym zachowaniom. Pracownicy dotknięci takimi zjawiskami mają natomiast uzyskać środki umożliwiające im dochodzenie większych sum tytułem zadośćuczynienia.
Najważniejsze założenia
Propozycje wspomnianych zmian zawarte zostały w rządowym projekcie z dnia 15.01.2025 r. (nr w wykazie prac RM: UD183), który opublikowany został w witrynie internetowej Rządowego Centrum Legislacji. Oto jego najważniejsze założenia:
- W przepisach wprost wskazane będzie, że na tzw. molestowanie mogą składać się zarówno fizyczne, werbalne lub pozawerbalne elementy. Do tej pory nie było to wprost wyrażone w ustawie.
- Osoba, wobec której pracodawca naruszy zasadę równego traktowania w zatrudnieniu, będzie mieć prawo nie tylko do odszkodowania, ale także do zadośćuczynienia za poniesioną krzywdę.
- W postępowaniach o naruszenie zasady równego traktowania wystarczy, że pracownik uprawdopodobni przed sądem naruszenie zasady równego traktowania, a to pracodawca będzie musiał udowodnić, że nie dopuścił się on naruszeń.
- Pracodawca będzie musiał aktywnie i stale przeciwdziałać mobbingowi oraz naruszaniu zasady równego traktowania przez stosowanie działań prewencyjnych, wykrywanie oraz szybkie i właściwe reagowanie, a także wsparcie osób dotkniętych nierównym traktowaniem.
- Pracodawca będzie musiał przeciwdziałać naruszaniu godności i innych dóbr osobistych pracownika – także np. w obszarze zdrowia, sfery osobistej i reputacji, właściwej komunikacji w miejscu pracy, pozycji w zespole.
- Zmiana definicji mobbingu jako: „zachowania polegające na uporczywym nękaniu pracownika”. Definicja ta została znacznie uogólniona, przez co za mobbing potencjalnie będzie można uznać więcej zachowań niż dotychczas.
- Przepisy przewidują katalog zachowań, które w szczególności mogą być uznane za mobbing. Jest to m.in. nieuzasadniona krytyka, ośmieszanie pracownika lub zaniżanie oceny przydatności zawodowej pracownika.
- Zgodnie z proponowanym projektem, pracownik który doznał mobbingu będzie mieć prawo dochodzić zadośćuczynienia w wysokości nie niższej niż wysokość wynagrodzenia za okres 6 miesięcy lub odszkodowania. Przypomnijmy, że w świetle obecnych przepisów odszkodowanie może wynosić nie mniej niż minimalne wynagrodzenie za pracę.
Skutki dla pracodawców
Zaproponowane zmiany mogą mieć wpływ na obowiązki organizacyjne przedsiębiorców. Pracodawca zobowiązany do aktywnego przeciwdziałania naruszeniom będzie musiał zamieścić w regulaminie pracy dodatkowe informacje – takie jak zasady, tryb oraz częstotliwość działań w obszarze przeciwdziałania zjawiskom takim jak molestowanie, mobbing, czy naruszanie zasady równego traktowania. Jeśli pracodawca nie ma obowiązku ustalania regulaminu pracy, to ww. zasady powinien określić w obwieszczeniu.
Zaproponowany przez rząd projekt przepisów może wpływać dodatnio na pozycję pracownika w ewentualnym sporze z pracodawcą. Skutkiem uogólnienia definicji mobbingu może być to, że udowodnienie przed sądem takiego zachowania będzie dla pracownika łatwiejsze. Ponadto, pracownik będzie mógł domagać się z tego tytułu większych rekompensat.
Kiedy nowe przepisy mogą wejść w życie?
Choć według pierwotnych zapowiedzi resortu projekt miał być gotowy dopiero w III kwartale 2025 r., to strona rządowa nie zwlekała z jego opracowaniem. Proponowane przepisy zdążyły już sprawnie trafić do opiniowania. W intencji projektodawców jest, aby weszły one w życie jeszcze w 2025 r. Z uwagi na to, że zmiany procesowane są w tak szybkim tempie, warto uważnie im się przyglądać.
Podsumowanie
Choć projektowane przepisy do czasu ich uchwalenia przez Sejm mogą jeszcze ulec zmianom, to kierunek w jakim zmierza ustawodawca jest jasny. Przepisy o tzw. niepożądanych zjawiskach w miejscu pracy najprawdopodobniej zostaną zmienione i to na niekorzyść pracodawców. W związku z tym, należy się do nich odpowiednio wcześniej przygotować.
Nasi eksperci śledzą najnowsze zmiany w prawie pracy, tak aby kompleksowo i sprawnie móc wdrażać je w firmach. W szczególności przygotowujemy polityki antymobbingowe, przeprowadzamy audyty weryfikujące zachowanie przepisów dotyczących mobbingu i dyskryminacji, a także zapewniamy wsparcie w ewentualnych sporach pracodawców z pracownikami na tym tle. W celu poznania szczegółów współpracy już dziś zapraszamy do kontaktu w celu umówienia bezpłatnej konsultacji.
Bezpłatna analiza Twojej firmy
Skorzystaj z naszego doświadczenia w prawie i podatkach. Po kontakcie przeprowadzimy dla Ciebie szczegółową analizę sytuacji Twojej firmy i wskażemy, jakie działania warto podjąć, by zminimalizować ryzyko i maksymalizować korzyści.
- Indywidualne podejście: Każda firma jest wyjątkowa – dlatego analizujemy Twoje potrzeby i dostosowujemy rekomendacje.
- Kompleksowa wiedza: Specjalizujemy się w szerokim zakresie usług prawnych i podatkowych, obejmujących wszystko od prawa pracy po optymalizacje podatkowe.
- Praktyczne rekomendacje: Po naszej analizie otrzymasz klarowne wskazówki, które pomogą wprowadzić realne zmiany w Twojej firmie.
- Bezpłatna konsultacja wstępna: Pierwszy krok do współpracy nie wiąże się z żadnym zobowiązaniem.
TAGI: nowelizacja Kodeksu pracy, zmiana przepisów, mobbing, molestowanie, zasada równego traktowania, prawa pracownika, obowiązki pracodawcy, zadośćuczynienie, dyskryminacja, regulamin pracy, polityka antymobbingowa, audyt w miejscu pracy, roszczenia pracownicze, prawo pracy, HR
