Prawo
Audyt
  • Zbadanie sprawozdania finansowego spółki
  • Audyt grupy kapitałowej i konsolidacja
  • Weryfikacja finansowa przed transakcją M&A
  • Przegląd sprawozdania dla inwestora lub banku
  • Audyt według standardów MSSF/MSR
  • Ocena systemu kontroli wewnętrznej
wyślij zapytanie
Fundacja rodzinna sprzedaż aktywów a 3-letni lock-up
Fundacje Rodzinne

Fundacja rodzinna: sprzedaż aktywów a 3-letni lock-up

02.09.2025-Paweł Majchrowski
Skontaktuj się z autorem

W ostatnich miesiącach widać wyraźny trend w interpretacjach indywidualnych oraz opiniach zabezpieczających dotyczących fundacji rodzinnych – Dyrektor KIS oraz Szef KAS potwierdzają, że sprzedaż składników majątkowych wniesionych do fundacji (np. udziałów w spółkach) mieści się w dozwolonym zakresie działalności określonym w ustawie o fundacji rodzinnej. Co do zasady, fundacja może zbywać mienie, pod warunkiem, że nie zostało ono nabyte wyłącznie w celu dalszego zbycia. Wyjątek przewidziano m.in. dla udziałów w spółkach, papierów wartościowych i podobnych praw – w ich przypadku ograniczenie to nie obowiązuje, dzięki czemu mogą być sprzedawane nawet wtedy, gdy zostały pozyskane z zamiarem sprzedaży. Oznacza to, że przychody z takich transakcji mogą korzystać ze zwolnienia z CIT i nie podlegają tzw. sankcyjnej 25% stawce podatku.

To dobra wiadomość, ale… może się okazać, że wkrótce będzie dużo trudniej skorzystać z tej preferencji. Ministerstwo Finansów zapowiedziało bowiem istotne zmiany w przepisach, a najważniejsza z nich to wprowadzenie 3-letniego lock-upu na aktywa fundacji rodzinnej.

Na czym ma polegać 3-letni lock-up?

Zgodnie z zapowiedziami, zwolnienie z podatku dochodowego dla fundacji rodzinnej nie będzie obejmowało przychodów ze sprzedaży składników majątkowych przed upływem 3 lat od dnia ich nabycia.

W praktyce oznacza to, że:

  • fundacja, która sprzeda np. udziały, akcje czy nieruchomości wniesione przez fundatora w ciągu pierwszych 36 miesięcy od ich otrzymania, zapłaci CIT,
  • dopiero po upływie tego okresu sprzedaż będzie mogła korzystać ze zwolnienia.

Cel ustawodawcy jest jasny – ograniczenie krótkoterminowych transferów aktywów do fundacji wyłącznie po to, by szybko sprzedać je bez podatku. Jednak skutkiem ubocznym będzie ograniczenie elastyczności fundacji także w sytuacjach, gdy sprzedaż po krótkim czasie jest uzasadniona biznesowo lub życiowo.

Bardziej wyważonym rozwiązaniem mogłoby być np. wprowadzenie ograniczeń czasowych redystrybucji dochodów do beneficjentów pod rygorem utraty zwolnienia w odpowiedniej części. Byłoby to spójne z opinią Rady do Spraw Przeciwdziałania Unikaniu Opodatkowania i zbliżone do obowiązku utrzymywania struktury, jaki znamy ze zwolnienia dywidendowego. Takie podejście chroniłoby interes fiskusa, a jednocześnie nie ograniczało nadmiernie swobody inwestycyjnej fundacji.

Dlaczego warto rozważyć działania przed zmianami?

Jeżeli ktoś planuje przeniesienie do fundacji rodzinnej udziałów w spółkach, nieruchomości czy innych wartościowych aktywów z myślą o ich późniejszej sprzedaży, dziś ma ku temu wyjątkowo sprzyjające warunki. Obecne przepisy nie przewidują żadnego ustawowego okresu „zamrożenia” majątku – oznacza to, że fundacja może sprzedać wniesione do niej aktywa właściwie w dowolnym momencie po ich otrzymaniu, o ile – w przypadku większości składników – nie zostały one nabyte wyłącznie w celu dalszego zbycia. W przypadku udziałów, papierów wartościowych i praw o podobnym charakterze ten warunek nie obowiązuje, co daje pełną swobodę w ich sprzedaży. W praktyce oznacza to, że całość środków może pozostać w fundacji i dalej pracować na jej cele, bez uszczerbku w postaci podatku.

Po wprowadzeniu 3-letniego lock-upu sytuacja ulegnie zasadniczej zmianie. Sprzedaż aktywów ze zwolnieniem będzie możliwa dopiero po upływie 36 miesięcy od momentu ich wniesienia. To oznacza, że majątek zostanie „zamrożony” na trzy lata, co w wielu przypadkach może utrudnić elastyczne reagowanie na okazje rynkowe czy zmieniające się potrzeby biznesowe. Jeśli w tym czasie pojawi się atrakcyjna oferta sprzedaży – szybka transakcja będzie możliwa, ale wiązać się będzie z obowiązkiem zapłaty CIT, co może przełożyć się na utratę znacznej części potencjalnego zysku.

Właśnie dlatego, z punktu widzenia planowania majątkowego (ale też podatkowego), każdy miesiąc zwłoki może oznaczać utratę szansy na skorzystanie z obecnych, bardziej korzystnych zasad. Jeżeli dziś toczysz rozmowy z inwestorem, rozważasz sprzedaż nieruchomości lub przygotowujesz restrukturyzację portfela spółek, warto rozważyć przyspieszenie działań. Obecnie fundacja daje swobodę i możliwość szybkiego realizowania strategii, po zmianach – obowiązkowy trzyletni postój stanie się regułą.

W kontekście planowania sukcesji warto spojrzeć na fundację nie tylko przez pryzmat sprzedaży aktywów, ale też długoterminowej optymalizacji — więcej w materiale „Fundacja rodzinna jako narzędzie optymalizacji podatkowej w sukcesji biznesu”.

Co jeszcze planuje Ministerstwo Finansów

Ministerstwo Finansów sygnalizuje także inne modyfikacje, w tym: wyłączenie przychodów z najmu krótkoterminowego ze zwolnienia podatkowego, objęcie fundacji rodzinnej zasadami CFC, gdy jest udziałowcem spółki zagranicznej, czy opodatkowanie struktur z udziałem fundacji i zagranicznych spółek transparentnych podatkowo. Każda z tych propozycji może mieć znaczący wpływ na planowanie struktury majątkowej.

Wnioski na dziś

Zmiany w przepisach o fundacji rodzinnej są coraz bliżej, a wprowadzenie 3-letniego lock-upu będzie jedną z najważniejszych modyfikacji. Taki obowiązkowy okres „zamrożenia” aktywów może ograniczyć swobodę sprzedaży majątku i wymusić dłuższe oczekiwanie na transakcje bez podatku.

Obecnie fundacja rodzinna może sprzedać wniesione aktywa bez konieczności oczekiwania i – w określonych sytuacjach – bez podatku, z zastrzeżeniem, że dla większości składników majątku nie mogły one zostać nabyte wyłącznie w celu dalszego zbycia. Wyjątek dotyczy m.in. udziałów i papierów wartościowych, które można sprzedać bez takiego ograniczenia. Po zmianach będzie to możliwe dopiero po trzech latach od ich nabycia, co w praktyce może wymagać modyfikacji wielu planów.

To dobry moment, aby przeanalizować swoje zamiary i zastanowić się, czy warto je zrealizować jeszcze na dotychczasowych zasadach. Będziemy uważnie śledzić zapowiedzi Ministerstwa Finansów i informować o postępie prac nad nowymi regulacjami.

    Wyślij wiadomość

    Jak możemy wesprzeć?

    Jeżeli rozważasz przekazanie majątku do fundacji rodzinnej lub przygotowujesz się do sprzedaży aktywów, możemy pomóc w przygotowaniu i przeprowadzeniu całego procesu. Wspólnie możemy:

    • przeanalizować Twoje plany i ocenić, jak wpłyną na nie zapowiadane zmiany,
    • przygotować wniosek o interpretację indywidualną, aby potwierdzić skutki podatkowe,
    • zaproponować harmonogram działań dostosowany do obecnych regulacji i Twoich celów.

    Bezpłatna analiza Twojej firmy

    Skorzystaj z naszego doświadczenia w prawie i podatkach. Po kontakcie przeprowadzimy dla Ciebie analizę sytuacji Twojej firmy i wskażemy, jakie działania warto podjąć, by zminimalizować ryzyko i maksymalizować korzyści.

    • Indywidualne podejście: Każda firma jest wyjątkowa – dlatego analizujemy Twoje potrzeby.
    • Praktyczne rekomendacje: Po naszej analizie otrzymasz klarowne wskazówki, które pomogą wprowadzić realne zmiany w Twojej firmie.
    • Bezpłatna konsultacja wstępna: Pierwszy krok do współpracy nie wiąże się z żadnym zobowiązaniem.

    Masz pytania? Porozmawiajmy

    Kontakt 1

      Wyślij wiadomość