W świecie przemysłu produkcyjnego odpady to nie tylko problem logistyczny, ale i prawny. Firmy, które nie dostrzegają tego aspektu, narażają się na kary finansowe, utratę klientów, a nawet ograniczenie działalności.
Z drugiej strony, te, które potrafią skutecznie zarządzać odpadami zamiast widzieć w nich tylko problem, mogą uniknąć kar i zwiększyć swoją efektywność. Jak to wygląda w praktyce? Przyjrzyjmy się kilku poniższym przykładom postaw w zakresie gospodarowania odpadami, jakie przyjmowały opisane poniżej firmy.
Case study 1: Odpowiedzialność i świadomość gwarantem sukcesu firmy
Klient naszej kancelarii jest średniej wielkości zakładem produkujący części samochodowe na obrzeżach jednego z większych miast Polski.
W 2022 roku w odpowiedzi na zaostrzone w ostatnich latach przepisy dotyczące gospodarowania odpadami, a także celem uniknięcia potencjalnych sankcji administracyjnych, postanowiono przeprowadzić w firmie audyt procesów w tym zakresie.
Okazało się, że odpady nie były segregowane właściwie, firma nie prowadziła ewidencji wytwarzanych odpadów, a także co do niektórych odpadów – jak zużyte oleje – były one przechowywane w sposób nieodpowiedni. Przepisy tymczasem wymagają, aby pojemniki zawierające odpady niebezpieczne miały oznaczenie z podaniem m.in. kodu odpadu.
Niezwłocznie postanowiono wdrożyć system segregacji odpadów na linii produkcyjnej, przeszkolono pracowników i zainwestowano w nowoczesne pojemniki na substancje niebezpieczne.
Przeanalizowano również rodzaje wytwarzanych odpadów przez firmę celem aktualizacji informacji w BDO. Po roku firma dostrzegła, że ograniczyła o kilkanaście procent koszty związane z gospodarowaniem odpadami. Co więcej temat segregacji odpadów potraktowano jako okazję do uzyskania innych korzyści dla zakładu.
Firma uzyskała certyfikat ISO 14001, dotyczący systemów zarządzania środowiskowego, co otworzyło jej drzwi do nowych kontraktów z zagranicznymi partnerami.
Case study 2: Brak odpowiednich działań = dotkliwe sankcje
Drugim przykładem jest inna firma z branży produkcyjnej, która została w 2023 roku poddana kontroli przez inspekcję WIOŚ. W trakcie kontroli ujawniono, że zakład składował odpady poprodukcyjne w nieoznakowanych kontenerach na tyłach hali.
Dokumentacja była prowadzona natomiast „na oko”.
WIOŚ nałożył na przedsiębiorcę karę w wysokości 30 tys. zł. Pomimo podjęcia prób odwołania się od decyzji tego organu, została ona utrzymana przez GIOŚ, który zgodził się co do faktu naruszenia przepisów prawa przez firmę.
Warto również dodać, że informacja o nałożeniu kary przedostała się do wiadomości społeczności lokalnej, co spotkało się krytyką w lokalnych mediach i negatywnymi opiniami ze strony mieszkańców.
Firma niestety naruszyła liczne przepisy dotyczące gospodarowania odpadami. Gdyby wcześniej przeanalizowano system segregacji odpadów firmie, ustalono zakres obowiązków zakładu jako wytwórcy odpadów oraz przeprowadzono szkolenia wśród pracowników, powyższych konsekwencji udałoby się uniknąć.
Case study 3: Popełnione błędy, które udało się naprawić
Ostatni przypadek pokazuje, że nawet jeśli doszło do istotnych uchybień po stronie przedsiębiorstwa, nie oznacza to jeszcze negatywnych konsekwencji finansowych w postaci kar administracyjnych. Mianowicie jeden z naszych klientów niedawno rozpoczął na terenie Polski działalność w branży automotive. Nie dokonał jednak właściwych wpisów w rejestrze BDO jako wprowadzający produkty objęte tymi regulacjami.
Dokładnie chodziło o brak ujawnienia, że klient był wprowadzającym pewne komponenty samochodowe, które wcześniej importował z innych krajów. Klient nie miał świadomości, że chociaż jest producentem pojazdów, to również wprowadzającym np. oleje, smarty, preparaty smarowe, a także opony oraz akumulatory.
Niestety zaniechano również składania rocznych sprawozdań o wprowadzanych produktach, uiszczania opłat produktowych, czy opłat na kampanie edukacyjne. Lista uchybień, które zostały ujawnione w firmie okazała się być całkiem długa.
Istniało zatem całkiem realne ryzyko nałożenia dużej kary administracyjnej w przypadku dostrzeżenia przez organ, że podmiot wpisany do BDO nie realizuje szeregu obowiązków przewidzianych przepisami.
Zaistniałą sytuację dostrzeżono całkiem przypadkowo. Jeden z pracowników firmy natknął się na informacje internetowe, z których wynikało, że poza wpisem do rejestru BDO, przedsiębiorcy mogą być obarczeni szeregiem innych obowiązków w związku z wprowadzeniem na terytorium RP danego rodzaju produktów.
Na prośbę klienta przeprowadziliśmy audyt w tym zakresie, który ujawnił szereg opisanych wyżej zaniedbań.
Na szczęście udało się wspólnie z klientem opracować „program naprawczy”, w ramach którego krok po kroku klient dokonywał niezbędnych czynności. Niektóre niestety wymagały dodatkowych nakładów finansowych, np. opłaty produktowej z odsetkami.
Niemniej jednak klient – jeszcze przed wszczęciem kontroli przez organ – dopełnił wszystkich zaległych czynności. Dzięki temu uniknął postępowania, którego przedmiotem było nałożenie kary administracyjnej z tytułu naruszenia zasad związanych z BDO.
Jak zapewnić zgodność? Praktyczne kroki
Powyższe przypadki pokazują, że przepisy BDO bywają skomplikowane i mogą generować problemy po stronie przedsiębiorstw. Jak więc uniknąć pułapek i sprostać wymogom? Oto kilka kluczowych kroków:
- Weryfikacja – Zidentyfikuj, jakie odpady generuje Twój zakład i w jakich ilościach. Warto sprawdzić również, czy towary / części, które są produkowane lub importowane nie są objęte regulacjami BDO,
- Szkolenia dla załogi – Pracownicy muszą wiedzieć, jak segregować odpady i dlaczego to ważne,
- Dokumentacja – Istotne jest właściwe prowadzenie ewidencji odpadów, w tym w szczególności kart KPO i KEO zgodnie z systemem BDO.
Nasze stanowisko: Czas na zmianę myślenia
Klienci, inwestorzy oraz rządy oczekują od przemysłu coraz większej odpowiedzialności. Zarządzanie odpadami to nie tylko kwestia przestrzegania przepisów, ale i budowania marki. Co więcej, rośnie znaczenie wymogów ESG (Environmental, Social, Governance), które stają się standardem dla firm chcących przyciągnąć kapitał i partnerów biznesowych.
Zarządzanie odpadami to szansa na dostosowanie się do oczekiwań rynku oraz rozszerzających się wymogów legislacyjnych – firmy mogą wybrać pasywną postawę i liczyć się z ryzykiem kar administracyjnych lub aktywnie wykorzystać potencjał, by wzmocnić swoją pozycję oraz działać w pełni zgodnie z przepisami.
Potrzebujesz wsparcia w zarządzaniu odpadami?
Zarządzanie odpadami w przemyśle produkcyjnym to wyzwanie, które wymaga nie tylko znajomości przepisów, ale także praktycznego podejścia dostosowanego do specyfiki Twojej firmy. Oferujemy kompleksowe usługi, które pomogą Ci uniknąć kar, spełnić wymogi prawne i przekuć obowiązki w szansę na rozwój.
- Gospodarowanie odpadami – Przeprowadzimy audyt procesów odpadowych, dostosujemy Twoją firmę do wymogów BDO i pomożemy wdrożyć efektywny system segregacji oraz ewidencji.
- Ochrona środowiska – Zadbamy o zgodność z regulacjami środowiskowymi, w tym uzyskanie certyfikatów takich jak ISO 14001, które wzmocnią pozycję Twojej firmy na rynku.
- Doradztwo ESG i raportowanie niefinansowe – Wesprzemy Cię w budowaniu strategii ESG, która przyciągnie inwestorów i partnerów biznesowych oczekujących odpowiedzialności ekologicznej.
Nie czekaj na kontrolę WIOŚ czy problemy z BDO – działaj proaktywnie! Skontaktuj się z nami, a nasi eksperci przygotują rozwiązania szyte na miarę Twojego biznesu. Napisz do nas już dziś i dowiedz się, jak możemy Ci pomóc!
Bezpłatna analiza Twojej firmy
Skorzystaj z naszego doświadczenia w prawie i podatkach. Po kontakcie przeprowadzimy dla Ciebie analizę sytuacji Twojej firmy i wskażemy, jakie działania warto podjąć, by zminimalizować ryzyko i maksymalizować korzyści.
- Indywidualne podejście: Każda firma jest wyjątkowa – dlatego analizujemy Twoje potrzeby.
- Praktyczne rekomendacje: Po naszej analizie otrzymasz klarowne wskazówki, które pomogą wprowadzić realne zmiany w Twojej firmie.
- Bezpłatna konsultacja wstępna: Pierwszy krok do współpracy nie wiąże się z żadnym zobowiązaniem.
